In het kort
Je vraagt een gedragsverklaring aanbesteden (GVA) aan bij Justis, digitaal via MijnJustis of per post met een aanvraagformulier. Een aanvraag kost 75 euro, Justis beslist binnen vier weken (natuurlijke persoon) of acht weken (rechtspersoon), en die termijn kan eenmalig met vier respectievelijk acht weken worden verlengd. De GVA is twee jaar geldig; een spoedprocedure bestaat niet, dus vraag hem ruim voor de uiterste inschrijfdatum aan.
Gecontroleerd op 1 november 2026 op de pagina's van Justis over de gedragsverklaring aanbesteden (aanvragen, beoordeling en besluit, cijfers 2026), de PIANOo-pagina over de gedragsverklaring aanbesteden en de geldende tekst van de Aanbestedingswet 2012 (artikelen 1.20, 2.86, 2.89 en 4.1 tot en met 4.9). Tarieven en termijnen kunnen wijzigen; controleer ze op de site van Justis.
Wat is een gedragsverklaring aanbesteden?
Een GVA is een verklaring van de minister van Justitie en Veiligheid, verstrekt door Justis, dat uit onderzoek is gebleken dat er geen bezwaren bestaan tegen inschrijving op overheidsopdrachten (artikel 4.1 Aanbestedingswet 2012). Justis raadpleegt het Justitieel Documentatie Systeem en kijkt of er relevante beschikkingen van de Autoriteit Consument en Markt of de Europese Commissie zijn. De GVA verving per 1 april 2013 de "VOG voor aanbesteding".
Wat Justis meeweegt, staat in de artikelen 4.7 en 4.8:
| Gegeven | Terugkijkperiode |
|---|---|
| Onherroepelijke veroordelingen uit artikel 2.86 lid 6 (criminele organisatie, omkoping, fraude, witwassen, terrorisme, kinderarbeid en mensenhandel) | 5 jaar |
| Andere onherroepelijke veroordelingen voor misdrijven die bij algemene maatregel van bestuur zijn aangewezen | 3 jaar |
| Onherroepelijke beschikkingen van de ACM of de Europese Commissie over mededingingsovertredingen, zonder boetevermindering of -immuniteit op grond van clementie | 3 jaar |
Bij een rechtspersoon kijkt Justis ook naar de bestuurders en andere personen met een sleutelpositie. Justis meldt dat gegevens van voormalige Nederlandse bestuurders meewegen als ze in de twaalf maanden voor de aanvraag nog een beleidsbepalende functie bij de rechtspersoon hadden.
Wanneer vraagt een aanbestedende dienst om een GVA?
De GVA is het bewijsmiddel voor de uitsluitingsgronden die over veroordelingen gaan. Artikel 2.89 lid 2 zegt dat je ermee kunt aantonen dat de gronden uit artikel 2.86 en artikel 2.87 lid 1 onder c en d (voor zover het onherroepelijke veroordelingen of beschikkingen over mededingingsregels betreft) niet op jou van toepassing zijn, mits hij op het moment van indienen niet ouder is dan twee jaar. PIANOo noemt de GVA daarom het gebruikelijke bewijs dat geen verplichte uitsluitingsgrond geldt.
Bij indiening verklaar je dat meestal alleen in het UEA; de GVA volgt als bewijsstuk, vaak van de beoogd winnaar. Hoe dat werkt, staat in het UEA invullen via TenderNed, en welke gronden er zijn in uitsluitingsgronden bij een aanbesteding. Onder de Europese drempel kan een dienst die uitsluitingsgronden over veroordelingen stelt de GVA ook accepteren (artikel 1.20), en hij mag dan niet in plaats daarvan een verklaring omtrent het gedrag (VOG) vragen.
Hoe vraag je een GVA aan?
Een vertegenwoordiger van de rechtspersoon doet de aanvraag, bijvoorbeeld een bestuurder, vennoot of beheerder die daartoe bevoegd is op grond van de statuten of een machtiging.
| Digitaal | Per post | |
|---|---|---|
| Wat heb je nodig | eHerkenning niveau 2+ (EH2+) of hoger, met de machtiging "GVA: aanvraag Gedragsverklaring aanbesteden" | Het aanvraagformulier met de bijlagen |
| Waar | Inloggen op MijnJustis, aanvraag in maximaal 7 stappen | Justis, afdeling COVOG, Postbus 16115, 2500 BC Den Haag |
| Betaling | iDEAL | Overschrijving volgens het formulier; geen cheques of contant geld |
| Kosten | 75 euro | 75 euro |
Bij het schriftelijke formulier voeg je in elk geval een kopie van het betalingsbewijs en een recent en origineel uittreksel uit het handelsregister toe, niet ouder dan veertien dagen. Per te onderzoeken rechtspersoon, natuurlijk persoon en indiener gelden daarnaast de formulieren A tot en met D met hun bijlagen, zoals een kopie van een identiteitsbewijs. Justis behandelt de aanvraag alleen als het formulier volledig is, de kosten zijn voldaan en alle documenten zijn bijgevoegd. Heb je als eenmanszaak de juiste eHerkenning, dan adviseert Justis digitaal aan te vragen; anders gebruik je het schriftelijke formulier.
Wat kost een GVA en hoe lang duurt het?
Een aanvraag kost 75 euro. Extra exemplaren die je bij dezelfde aanvraag bestelt, kosten 1 euro per stuk, handig als je op meerdere aanbestedingen tegelijk inschrijft. Justis beslist binnen vier weken bij een natuurlijke persoon en acht weken bij een rechtspersoon, en verlengt die termijn met vier respectievelijk acht weken als er relevante gegevens zijn gevonden (artikel 4.5 en Justis).
Stel: je wilt inschrijven op maandag 15 maart 2027 als rechtspersoon (hypothetisch voorbeeld). Rekenen met de normale beslistermijn van acht weken betekent aanvragen uiterlijk op maandag 18 januari 2027. Met een verlenging van nog eens acht weken kom je op zestien weken en dus op maandag 23 november 2026. Heb je nu al een GVA van minder dan twee jaar oud op de dag van indienen, dan hoef je niet te wachten.
Daarom adviseren we een GVA aan te vragen vóórdat je een aanbesteding vindt, en hem steeds actueel te houden. Ontbreekt de GVA op het moment dat de dienst erom vraagt, dan kan dat leiden tot uitsluiting, zie uitsluitingsgronden. TenderRender haalt de belangrijke data en elke eis letterlijk uit de aanbestedingsstukken, met een paginaverwijzing; zo zie je direct welke bewijsstukken wanneer nodig zijn. Zie aanbestedingsstukken analyseren.
Hoe lang is een GVA geldig?
Twee jaar, volgens Justis. De aanbestedingswet kijkt naar de ouderdom op het tijdstip van het indienen van het verzoek tot deelneming of de inschrijving: dan mag de GVA niet ouder zijn dan twee jaar (artikelen 1.20 en 2.89). Reken daarom vanaf de afgiftedatum op de verklaring en controleer vóór elke inschrijving of de GVA dan nog geldig is. Verloopt hij tijdens de procedure, dan telt de datum van indienen.
Wat als je een buitenlandse onderneming bent?
Buitenlandse bedrijven kunnen bij Justis geen GVA aanvragen. Justis screent buitenlandse rechtspersonen en natuurlijke personen niet en vermeldt ze niet op de verklaring, ook niet als bestuurder van een Nederlandse onderneming. PIANOo schrijft dat de dienst dan een gelijkwaardig document uit het eigen land accepteert (artikel 2.89 lid 4). Heeft de ondernemer dat niet, dan kan de dienst ook een verklaring onder ede of een plechtige verklaring accepteren, afgelegd bij een bevoegde instantie zoals een rechter, notaris of beroepsorganisatie. Welk document in welk land gelijkwaardig is, kan de dienst opzoeken in e-Certis van de Europese Commissie. Voor België gelden andere regels, zie uitsluitingsgronden bij overheidsopdrachten.
Veelgestelde vragen
Kan een zzp'er of eenmanszaak een GVA aanvragen?
Ja. Justis adviseert digitaal aan te vragen als je de juiste eHerkenning hebt, en anders het schriftelijke aanvraagformulier te gebruiken.
Is een GVA hetzelfde als een VOG?
Nee. De GVA verving in 2013 de VOG voor aanbesteding. Een aanbestedende dienst die de GVA gebruikt, mag niet in plaats daarvan een VOG vragen (artikel 1.20 lid 3).
Kan ik een GVA met spoed aanvragen?
Nee, Justis kent geen spoedprocedure. Vraag hem tijdig aan en bestel zo nodig extra exemplaren.
Wie moet de aanvraag indienen?
Een bevoegde vertegenwoordiger van de rechtspersoon, bijvoorbeeld een bestuurder, vennoot of beheerder.
Hoe herken ik een echte GVA?
Volgens Justis heeft het papier een raster met het blauwe Rijkslogo, een golvend watermerk en een hologram.