# Voorwaardelijke inschrijving aanbesteding: waarom ongeldig

> Een inschrijving onder voorwaarden is niet-besteksconform en dus ongeldig. Zo herken je een voorbehoud, wat de rechter zegt en hoe je het voorkomt.

Author: Thomas de Hertog · Published: 2026-11-01

## In het kort

Een voorwaardelijke inschrijving is een inschrijving waaraan de inschrijver eigen voorwaarden of voorbehouden verbindt, zoals eigen leveringsvoorwaarden of een beperking van het aanbod. PIANOo zegt dat een inschrijver geen speciale voorwaarden aan zijn inschrijving mag verbinden, omdat inschrijvingen dan niet meer te vergelijken zijn. Zo'n inschrijving is niet-besteksconform en daarmee ongeldig; de aanbestedende dienst legt haar terzijde.

Gecontroleerd op 1 november 2026 aan de PIANOo-pagina Ongeldige en bijzondere inschrijvingen, artikel 2.53 en 2.55 van de Aanbestedingswet 2012 (geldend van 30 april 2026) en drie uitspraken op rechtspraak.nl.

## Wat is een voorwaardelijke inschrijving?

Je schrijft in op de voorwaarden die de aanbestedende dienst in de aanbestedingsstukken heeft gesteld. Een voorwaardelijke inschrijving is een inschrijving waarbij je dat niet onvoorwaardelijk doet: je zegt "ja, maar". Het voorbehoud kan op het prijsformulier staan, in een begeleidende brief of in een bijlage.

PIANOo rekent de voorwaardelijke inschrijving tot de onregelmatige inschrijvingen. In artikel 2.28 lid 3 Aanbestedingswet 2012 vallen daar in elk geval inschrijvingen onder die niet voldoen aan de vereisten in de aanbestedingsstukken.

## Waarom is een voorwaardelijke inschrijving ongeldig?

Een aanbesteding werkt alleen als alle inschrijvingen op dezelfde basis te vergelijken zijn. Verbindt één inschrijver een voorwaarde aan zijn prijs, dan krijgt hij een voordeel dat anderen niet hebben.

De Rechtbank Den Haag zei het op 23 februari 2018 (ECLI:NL:RBDHA:2018:2084, aanbesteding persoonlijke beschermingsmiddelen van Defensie) zo: "Een voorwaardelijke inschrijving betreft immers een niet-besteksconforme - en daarmee ongeldige - inschrijving." De rechtbank voegde toe dat het accepteren van zulke inschrijvingen de gelijke behandeling zou aantasten.

## Welke vormen komen voor?

| Vorm                                      | Voorbeeld                                                            | Waar het in de rechtspraak speelt                                                      |
| ----------------------------------------- | -------------------------------------------------------------------- | -------------------------------------------------------------------------------------- |
| Prijs onder voorbehoud                    | "Prijzen gelden onder voorbehoud van indexering"                     | Rb. Den Haag 2018: sommige prijzen onder voorbehoud aangeboden                         |
| Extra kosten in een begeleidend schrijven | Een prijs van € 0 op het formulier, een jaarlijks bedrag in de brief | Rb. Den Haag 2018: otoplastieken gratis op het formulier, € 43,88 per jaar in de brief |
| Opmerking in het prijsformulier           | Tekst in een opmerkingenkader dat de prijs relativeert               | Rb. Rotterdam 2026: toevoegen van een opmerkingenkader leidde tot uitsluiting          |
| Eigen voorwaarden                         | Eigen leveringsvoorwaarden                                           | PIANOo                                                                                 |
| Beperking van het aanbod                  | Je biedt minder aan dan gevraagd                                     | PIANOo                                                                                 |

Het derde voorbeeld komt uit de uitspraak van de Rechtbank Rotterdam van 21 april 2026 (ECLI:NL:RBROT:2026:6847): het toevoegen van een opmerkingenkader aan het prijsformulier leidde tot uitsluiting, omdat de inschrijving niet aan de prijseisen voldeed. Een nulprijs op een formulier waar dat niet mag, kan op zichzelf ook al fout zijn: de Rechtbank Den Haag oordeelde in 2018 dat een zorgvuldig inschrijver had moeten begrijpen dat € 0 niet was toegestaan.

## Wat is wel toegestaan?

Niet elk detail bij je aanbod is een voorwaarde. Bij gunning op beste prijs-kwaliteitverhouding mag je je aanbod nader beschrijven met condities, kwaliteiten en specificaties, aldus PIANOo. Dat is geen voorbehoud, maar de invulling van de gevraagde kwaliteit. Het gaat om het verschil tussen "dit is wat ik lever" en "ik lever dit alleen als jij ...".

Heb je een bezwaar tegen een eis of contractvoorwaarde? Maak dat kenbaar via de vragenronde. Elke ondernemer kan inlichtingen vragen over de specifieke aanbesteding en de dienst beantwoordt de vragen in een nota van inlichtingen aan alle gegadigden of inschrijvers (artikel 2.53). Een voorbehoud in je inschrijving is de verkeerde plek en kan je de inschrijving kosten. Zie [vragen opstellen voor de nota van inlichtingen](https://www.tenderrender.com/nl/blog/nota-van-inlichtingen-vragen-opstellen-ai).

## Voorbeeld uit de rechtspraak en een rekenvoorbeeld

In de zaak van 2018 bood een inschrijver otoplastieken gratis aan op het inschrijfformulier, terwijl hij in zijn begeleidende brief een jaarlijks bedrag van € 43,88 noemde voor garantie, tests, verzekering en vervanging. De dienst las dat als een voorwaarde, legde de inschrijving terzijde en kreeg gelijk. De rechtbank vond de sanctie niet disproportioneel en oordeelde dat de dienst in die zaak niet hoefde te vragen om verduidelijking.

Stel nu (hypothetisch): een waterschap vraagt een prijs per uur voor 5.000 uur onderhoud. Inschrijver A noemt € 62 per uur maar schrijft in de brief: "geldt alleen bij afname van het volledige aantal uren". Inschrijver B noemt € 64 zonder voorbehoud. Of A's tarief nu nog wel geldt voor 4.000 uur, blijft onduidelijk. De dienst kan A als voorwaardelijk beschouwen en terzijde leggen, waarna B in aanmerking komt voor gunning. A heeft dan € 2 per uur voordeel verloren door één zin.

## Zo voorkom je een voorwaardelijke inschrijving

1. Lees je begeleidende brief, bijlagen, opmerkvelden en tabbladen van Excel-formulieren op alles wat als voorbehoud kan worden gelezen: "mits", "onder voorbehoud van", "exclusief", "indien".
2. Controleer dat het bedrag in je formulier overal gelijk is, ook in het platform waar je indient.
3. Haal eigen algemene voorwaarden weg, tenzij de stukken ze toestaan.
4. Voorzie je een risico dat je prijs raakt, vraag het dan in de nota van inlichtingen.
5. Laat iemand die de inschrijving niet schreef alle teksten daarop nalezen.

TenderRender vult formulieren in met alleen feiten die het in je documenten kan controleren en laat velden zonder onderbouwing leeg. Het ondertekent niets en dient niets in. Zie [formulieren invullen](https://www.tenderrender.com/nl/features/aanbestedingsformulieren-invullen).

## Veelgestelde vragen

### Is een voorwaardelijke inschrijving altijd ongeldig?

PIANOo en de rechtspraak behandelen haar als niet-besteksconform en daarmee ongeldig. Laten de aanbestedingsstukken uitdrukkelijk ruimte voor afwijkingen, dan werkt het anders. Lees de stukken.

### Mag de dienst om verduidelijking vragen in plaats van terzijde te leggen?

Ja, artikel 2.55 geeft de dienst de bevoegdheid om een inschrijving nader te laten toelichten of aan te vullen. Ze moet dat niet altijd doen: in de uitspraak van 2018 hoefde de dienst niet om verduidelijking te vragen.

### Wat is het verschil tussen een voorwaardelijke en een onvolledige inschrijving?

Bij een onvolledige inschrijving ontbreken stukken of gegevens. Bij een voorwaardelijke inschrijving is alles aanwezig, maar met een voorbehoud. De gevolgen verschillen: kleine gebreken zijn soms herstelbaar, een voorbehoud bij je prijs niet.

### Mag ik een alternatief aanbieden naast de gevraagde oplossing?

Dat hangt af van de aanbestedingsstukken. Staat er niet uitdrukkelijk dat varianten of alternatieven zijn toegestaan, vraag het dan vooraf in de nota van inlichtingen en bied niets aan op eigen gezag.

## Bronnen

- [PIANOo: ongeldige en bijzondere inschrijvingen](https://www.pianoo.nl/nl/inkoopproces/fase-2-doorlopen-aanbestedingsprocedure/gunnen/ongeldige-bijzondere-inschrijvingen)
- [Aanbestedingswet 2012 (artikelen 2.28, 2.53, 2.55), wetten.overheid.nl](https://wetten.overheid.nl/BWBR0032203/2026-04-30)
- [Rechtbank Den Haag, 23 februari 2018, ECLI:NL:RBDHA:2018:2084](https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:RBDHA:2018:2084)
- [Rechtbank Rotterdam, 21 april 2026, ECLI:NL:RBROT:2026:6847](https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:RBROT:2026:6847)

## Lees ook

- [Ongeldige inschrijving bij een aanbesteding](https://www.tenderrender.com/nl/blog/ongeldige-inschrijving-aanbesteding)
- [Inschrijving intrekken of herstellen](https://www.tenderrender.com/nl/blog/inschrijving-intrekken-herstellen)
- [Wat is een nota van inlichtingen?](https://www.tenderrender.com/nl/blog/wat-is-een-nota-van-inlichtingen)
- [Checklist in te dienen documenten](https://www.tenderrender.com/nl/blog/checklist-in-te-dienen-documenten-aanbesteding)
- [Strategisch of manipulatief inschrijven](https://www.tenderrender.com/nl/blog/strategisch-inschrijven-aanbesteding)

---

Source: https://www.tenderrender.com/nl/blog/voorwaardelijke-inschrijving-aanbesteding
